ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ

“Οπτικοακουαστικό ντοκουμέντο. Η ιστορία της Ευαγγελίας Κουτσαντώνη – Αϊβάζογλου που έχασε 23 άρρενες συγγενείς στην Μικρασιατική Καταστροφή“.
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μαρία Καλλάρη. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μαρία Καλλάρη. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 14 Φεβρουαρίου 2013

Οι Βαλκανικοί πόλεμοι δεν ήταν θαύμα-Βασίλης Νικόλτσιος

Η ομιλία του Βασίλη Νικόλτσιου διευθυντή του Μoυσείου Μακεδονικού Αγώνα και συνταγματάρχη Ε.Α, κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης του ΥΜΑΘ προς τιμήν εθελοντών και χορηγών που συνέβαλλαν στις εκδηλώσεις για την απελευθέρωση της Μακεδονίας.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στο ξενοδοχείο Χίλτον στην Αθήνα στο πλαίσιο της έκθεσης Money and Show ανάμεσα στους εθελοντές που τιμήθηκαν ήταν η Μαρία Καλλάρη, η γράφουσα και η Λίζα Σωτίλης.
Το πολύτιμο αρχείο τους τροφοδοτεί και θα τροφοδοτεί τις αναρτήσεις αυτού του ιστολογίου αλλά και τις βιτρίνες της ιστορίες όπου φιλοξενούνται πολύτιμα κειμήλια-μάρτυρες των γεγονότων.

                                                                                                                                             Ν.Μ

Η ομιλία του Βασίλη Νικόλτσιου

΄΄Οι Βαλκανικοί Πόλεμοι δεν ήταν ένα θαύμα, μολονότι το αποτέλεσμα τους ήταν θαυμαστό. Ήταν το προϊόν συγκεκριμένων συγκυριών και το αποτέλεσμα ιστορικών διαδικασιών, οικονομικών, στρατιωτικών, πολιτικών και διπλωματικών. Η βελτίωση της ελληνικής οικονομίας τα πρώτα χρόνια του 20ού αιώνα ήρθε μέσα από τις διαδικασίες οικοδόμησης διεθνούς εμπιστοσύνης, που ακολούθησαν την πτώχευση και την καταστροφή του 1897.


Η ανασυγκρότηση του ελληνικού στρατού και του στόλου ήρθε ως αποτέλεσμα της οικονομικής βελτίωσης αλλά και της εξισορρόπησης των πολιτικών εντάσεων που είχαν δρομολογηθεί από το κίνημα στο Γουδί (1909), την εμφάνιση του Ελευθερίου Βενιζέλου (1910) και την αναθεώρηση του Συντάγματος (1911).

Η μη αναμενόμενη συμμαχία των βαλκανικών κρατών εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας κατέστη δυνατή το 1912 μέσα στο πλαίσιο των ελεγχόμενων ακόμη ανταγωνισμών των μεγάλων Δυνάμεων, που σύντομα θα οδηγούσαν στο Μεγάλο Πόλεμο. Μέσα στο ίδιο διεθνές πλαίσιο ήταν αναπόφευκτος ο πόλεμος του 1913, μεταξύ των συμμάχων του 1912.


Οι συμμαχίες αυτές έδωσαν, εν τέλει, τη δυνατότητα στον αναδιοργανωμένο ελληνικό στρατό να ξεδιπλώσει τις πολεμικές αρετές του και στο Επιτελείο να εφαρμόσει με χαρακτηριστική άνεση τα στρατηγήματά του.

Ο σκοπός της παρουσίασης αυτής δεν είναι να αναθερμάνει σήμερα τις αντιπάθειες, προβάλλοντας το πολεμικό κλέος των προγόνων. Οι Βαλκανικοί Πόλεμοι αποτελούν μέρος της εθνικής μας ιστορίας, όπως και όλοι οι πόλεμοι του ελληνικού κράτους, επιτυχείς ή ανεπιτυχείς.

Είναι όμως ανάγκη να τους θυμόμαστε, προκειμένου να κατανοήσουμε τις συνθήκες που επέτρεψαν σ’ ολόκληρη την ελληνική κοινωνία να ξεπεράσει τα σύνδρομα που την ταλάνιζαν στα τέλη του 19ου αιώνα και να εισέλθει σε μια νέα ιστορική περίοδο, αλλά και τον ιδιάζοντα τρόπο με τον οποίο έγινε η είσοδος στην περίοδο αυτή.


Στο πλαίσιο αυτό δεν μπορεί να αγνοείται πως, παρά τη σχετική συντομία τους, οι πολεμικές επιχειρήσεις στην ξηρά και τη θάλασσα δεν ήταν ένας περίπατος, όπως μερικοί αρέσκονται να πιστεύουν.

Οπωσδήποτε η εμπλοκή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε πολλά και μεγάλα μέτωπα έλυνε σοβαρά προβλήματα στρατηγικής και αναλογίας δυνάμεων.

Μπορεί οι απώλειες των επιχειρήσεων να μην ήταν τεράστιες, όπως στους πολέμους που ακολούθησαν. Όμως σκληρός εχθρός των εφέδρων ήταν επίσης η βροχή στο Σαραντάπορο, το χιόνι και τα κρυοπαγήματα στο Μπιζάνι, η λάσπη στα Γιαννιτσά, η κόπωση της τάξης του πυροβολικού στο ανώμαλο έδαφος, οι ψείρες, η πείνα, ο πυρετός, η βραδεία περίθαλψη των τραυματιών, η αναμονή, η αγωνία πριν από τα «άλματα» του πεζικού στον ακάλυπτο χώρο, η νοσταλγία για την οικογένεια. Αυτή η πλευρά, η ανθρώπινη, είναι ίσως πιο ενδιαφέρουσα από τις επιχειρήσεις.

 Ήταν ο προσωπικός και καθημερινός αγώνας του κάθε Έλληνα στρατιώτη και ναύτη.


Ειδικά για μας τους Μακεδόνες οι Βαλκανικοί Πόλεμοι ήταν η κορυφαία στιγμή της ιστορίας μας. Η απελευθέρωση από τους Τούρκους και από τους Βουλγάρους στη διάρκεια του Β’ Βαλκανικού Πολέμου ήρθε ως η ανέλπιστη κατάληξη ενός αδυσώπητου και αβέβαιου αγώνα, που είχε ξεκινήσει αρκετά νωρίτερα μεταξύ Ελλήνων και Βουλγάρων.

Η πορεία των επιχειρήσεων του 1912-13 για τους Μακεδόνες ήταν κάτι παραπάνω από κινήσεις στην πολεμική σκακιέρα- διακυβευόταν η ίδια η εθνική τους υπόσταση.

Ο πόλεμος έγινε μέσα στα χωράφια και στα σπίτια τους. Τα αντίποινα και οι λογής-λογής ανεξέλεγκτες βιαιοπραγίες, ειδικά κατά τη διάρκεια του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου, φούσκωσαν τον ήδη μακρύ κατάλογο των θυμάτων της εθνικής βίας. Γι’ αυτό το λόγο περισσότερο από τους άλλους Έλληνες, εμείς οι Μακεδόνες δυσανασχετούμε με τη λήθη με την οποία περιβλήθηκαν οι Βαλκανικοί Πόλεμοι και αισθανόμαστε υποχρέωσή μας την προβολή και γενικά την ιστορική τους καταξίωση.

Η γενιά των Βαλκανιομάχων είχε γαλουχηθεί διαφορετικά με έναν πατριωτικό εθνικισμό του 19ου και των αρχών του 20ου αιώνα, που σήμερα τον αναλύουμε και ίσως εύκολα τον απορρίπτουμε, επειδή αδυνατούμε να καταλάβουμε και να αποτιμήσουμε τη λειτουργία του. Ενός εθνικισμού που προσπαθούσε να δημιουργήσει και να συντηρήσει σύνορα, όχι μόνο στην ιδεολογία, αλλά και στην πράξη, ανθρώπους έτοιμους να πεθάνουν για μια Ελλάδα εξιδανικευμένη και υπέροχη.

Για μια Ελλάδα, στην οποία πίστευαν αν και δεν ζούσαν. Οι Έλληνες αυτοί και η γενιά τους που πολέμησε το 1912-13, είχαν βιώσει ξανά πολέμους. Η εμπειρία αυτή τους έκανε πιο σκληροτράχηλους, πιο αφοσιωμένους στην πατρίδα και πολύ πιο προσηλωμένους στο καθήκον. Ο εχθρός δεν ήταν πλέον θεωρητικός, δεν ήταν μορφές της ιστορίας.

Ήταν απέναντί τους, τους βομβάρδιζε με το πυροβολικό και τους θέριζε με τα πολυβόλα του. Τον έβλεπαν στα μάτια, όταν εξορμούσαν «εφ’ όπλου λόγχη». Οι απώλειες δεν ήταν αόριστες «θυσίες του έθνους» στους αγώνες. Ήταν συνάδελφοι, φίλοι τους. Οι αξιωματικοί δεν αισθάνθηκαν ποτέ δημόσιοι υπάλληλοι.



Πέθαναν στην πρώτη γραμμή, με το πιστόλι στο χέρι, μπροστά στους στρατιώτες τους, κρατώντας το ξίφος τους ή τη σημαία του Συντάγματος στο άλλο τους χέρι. Τα τοπωνύμια δεν ήταν σημεία του χάρτη· ήταν πεδία μαχών και τόποι ταφής φίλων και αδελφών.

Η σημαία δεν ήταν διακοσμητικό των εθνικών εκδηλώσεων. Ήταν το σύμβολο του συντάγματος, της πατρίδας, της επίθεσης, της νίκης. Η ελληνική εθνική ταυτότητα των ανδρών αυτών ήταν πλέον ουσιαστική, μια πραγματική δέσμευση για την οποία ήταν έτοιμοι να θυσιαστούν, μέρος μιας κληρονομιάς που τους έκανε δικαιολογημένα υπερήφανους πολίτες μιας χώρας, στρατιώτες ενός νικηφόρου στρατεύματος.

Ο ρίψασπις, ο άκαπνος ο πασπαλισμένος με την ζάχαρη των γλυκισμάτων θαμώνας των ζαχαροπλαστείων της Αθήνας, ο γνωστός πλέον ως «κουραμπιές», θα παραδινόταν στην αιώνια χλεύη.



Οι Έλληνες πολεμιστές του ’12 δεν είχαν απολαβές και προστασία, ούτε καν συντάξεις. Δεν είχαν τόσες αξιώσεις από το δημόσιο, ούτε βάσιζαν το μέλλον τους σ' αυτό. Δεν πολέμησαν για το κράτος, αλλά για την Ελλάδα.

 Πολεμούσαν για ιδέες μεγάλες και μικρές, που είχαν μάθει στα ολιγόχρονα μαθητικά τους χρόνια και στον αγώνα της ζωής. Όμως η πατρίδα τους ήταν περισσότερο αυτές οι ιδέες και οι συμπολεμιστές τους, παρά το μακρινό κράτος.

Είναι προφανές ότι σήμερα έχουμε ανάγκη από υψηλά ιδανικά για πολέμους όχι ενόπλους και αιματηρούς, αλλά εξίσου κρίσιμους. Έχουμε ειρήνη, αλλά εμπόλεμη ειρήνη. Βιώνουμε ένα διαφορετικό σκληρό πόλεμο, που έχει εχθρό απρόσωπο και είναι επίσημα ακήρυχτος, αλλά βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη στο οικονομικό επίπεδο, απειλεί την κοινωνική συνοχή και υπονομεύει σταδιακά και σταθερά την ελευθερία μας.

Ο Κωστής Παλαμάς μας άφησε παρακαταθήκη ότι «χρωστάμε σ’ όσους ήρθαν, πέρασαν, θα ‘ρθούνε, θα περάσουν. Κριτές θα μας δικάσουν οι αγέννητοι, οι νεκροί. Έχουμε υποχρέωση στους αγέννητους και τους νεκρούς αυτού του τόπου, να αντιμετωπίσουμε όλοι οι Έλληνες μαζί τον οικονομικό πόλεμο που βιώνουμε και να οδηγηθούμε σε νίκη με φωτισμένη καθοδήγηση αποφασισμένης και ισχυρής ηγεσίας σε όλα τα επίπεδα, όπως ακριβώς συνέβη το 1912 και το 13.













Τετάρτη 24 Οκτωβρίου 2012

Οι απόγονοι της οικογένειας Καλλάρη στις εκδηλώσεις για την απελευθέρωηση των Γιαννιτσών


Η ενασχόληση με το Αρχείο Καλλάρη μας έδωσε τη δυνατότητα να εντοπίσουμε και να συναντηθούμε με την οικογένεια Κατσίνη που φρόντιζε μέχρι τη τελευταία ημέρα τη Χρυσηίδα Καλλάρη, σύζυγο του Σίμου Κατσίνη, αλλά και με τις κκ Μαρία και Βάνα Καλλάρη που είναι εγγονές, του αδερφού του Στρατηγού Καλλάρη.

Οι Αείμνηστοι Χρυσηίδα Καλλάρη και Κωνσταντίνος Κατσίνης
Με τη δική τους βοήθεια και συμβολή συγκεντρώσαμε και συγκεντρώνουμε κειμήλια, τεκμήρια και επιστολές που αφορούν στην ιστορία της Ελλάδας από το 1812 μέχρι και την μεταπολίτευση.

Το υλικό δημοσιοποιείται σταδιακά και θέλουμε να πιστεύουμε ότι φωτίζει πτυχές των γεγονότων.
Φορείς ιδιώτες και απόγονοι και άλλων ιστορικών προσώπων επικοινωνούν μαζί μας και έτσι η έρευνα διευρύνεται.

Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων που διοργανώνονται στη Μακεδονία τη Θράκη και την ήπειρο, το Αρχείο Καλλάρη και τα πρόσωπα που συμμετέχουν στην προσπάθεια, καλούνται να συμβάλλουν σε εκθέσεις, ομιλίες και εκδηλώσεις.

Η Μαρία και η Βάνα Καλλάρη ταξίδεψαν στο Νομό Πέλλας ως προσκελημένες του δήμου Γιαννιτσών όπου τιμήθηκαν οι απόγονοι αγωνιστών.

Η Μαρία, σε μια μικρή παράγραφο, συνόψισε τις εντυπώσεις του ταξιδιού.
Ανειλημμένες υποχρεώσεις δεν επέτρεψαν την κ. Αναστασία Κατσίνη να κάνει το ίδιο ταξίδι.
Χαιρέτησε τις εκδηλώσεις με μια μικρή επιστολή.

Νατάσα Μποζίνη


Η Μαρία Καλλάρη
<Ειχα την τυχη να ειμαι στα Γιαννιτσα 19 και 20 Οκτωβρίου, και να γιορτάσω με τους Μακεδόνες την επετειο των 100 χρονων απο την σπουδαια μαχη των Γιαννιτσων το 1912.
 
Οι εκδηλωσεις μνημης ηταν εξαιρετικα οργανωμένες με πρωταγωνιστες τα παιδια που τραγούδησαν, χόρεψαν, παρήλασαν για τη Μακεδονία και μας συγκίνησαν με τον εθουσιασμο και την περηφάνεια τους.
 
Ο κ. Παπαλαζάρου μας συγκίνησε ολους αναφερόμενος στις ομιλιες του, κατασυγκινημένος και ο ιδιος, σε προσωπικότητες που σημάδεψαν τη μαχη με τον ηρωικο τους θάνατο ή την εμπνευσμένη τους διοίκηση.


Ηταν παρουσα η 2η Μεραρχία, η"σιδηρα μεραρχια" των Βαλκανικων Πολέμων με βαρύνοντα ρολο στην μαχη των Γιαννιτσων, με τον σημερινο Διοικητη της και τους επιτελεις της, που μας μετέφεραν στο τοπο της μαχης με την λεπτομερη περιγραφη της. 
  
Ηταν ο Αρχιεπίσκοπος που πολυ ευστοχα ζητησε να γινη"μετάγγιση απο την Μακεδονία στην Αθήνα", ηταν παρόντες ολοι οι πολιτειακοι παράγοντες, ηταν κόσμος που έκλαιγε και χειροκροτούσε.
 

Τους ευχαριστω ολους, γιατι στις δυο αυτες μερες ζήσαμε την Ελλάδα που αγαπάμε, που υπάρχει και πορεύεται χωρις να ξεχνα, με ανθρώπους και κυρίως νέους που είναι περήφανοι για τη γη τους, για το παρελθον τους και την ιστορία τους. >

 
 
 
Η οικογένεια Κατσίνη 
Χαλάνδρι 15 Οκτωβρίου 2012
Προς: Τον κ. Δήμαρχο Πέλλας
κ. Γρηγόριο Στάμκο
Αξιότιμε κύριε Δήμαρχε,
Τα παιδιά μου κι εγώ σας ευχαριστούμε θερμά για την ιδιαίτερη τιμή και χαρά που μας δίνετε με την πρόσκλησή σας να παρευρεθούμε στην επετειακή εκδήλωση για την απελευθέρωση της πόλης των Γιαννιτσών.
Νιώθουμε εθνική περηφάνια και συγκίνηση, γιατί σε αυτόν τον Αγώνα πρωταγωνιστικό ρόλο έπαιξε ο στρατηγός Κωνσταντίνος Καλλάρης, του οποίου την κόρη, αείμνηστη Χρυσηίδα, γνωρίσαμε οικογενειακά και ζήσαμε μαζί μέχρι τις τελευταίες στιγμές της ζωής της. (Ο σύζυγός της Συμεών Κατσίνης ήταν θείος του συζύγου μου.)
Μέσα απ’ αυτή τη συγγενική σχέση, τις εξιστορήσεις της και την αγωνία της να δωρίσει σε φορείς και μουσεία τα κειμήλια της οικογένειας, μάθαμε για το ήθος της προσωπικότητας του Κωνσταντίνου Καλλάρη, που αγωνίστηκε σε όλη του τη ζωή υπηρετώντας τα ιδανικά της ελευθερίας, της τιμής, της αξιοπρέπειας και της κρατικής νομιμότητας.
Μέχρι το τέλος της ζωής της η αείμνηστη Χρυσηίδα Καλλάρη μεριμνούσε για τη δημοσιοποίηση του πολύτιμου ιστορικού αρχείου της οικογένειας. Συμπαραστάτες της ο ιστορικός και συγγραφέας Απόστολος Παπαγιαννόπουλος και η δημοσιογράφος, με καταγωγή από την Πέλλα, Νατάσα Μποζίνη, η οποία μας έφερε και σε επαφή. Αυτό το ηθικό χρέος συνεχίσαμε κι εμείς, μετά την απώλειά της, με τους ίδιους ανθρώπους και με αποτέλεσμα τα ιστορικά κειμήλια της οικογένειας να εκτίθενται στο Πολεμικό Μουσείο της Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας.
Οικογένεια Κατσίνη
Θα θέλαμε πολύ να είμαστε κοντά σας αυτή την επετειακή μέρα την τόσο σημαντική για όλους τους Έλληνες. Όμως, δυστυχώς, για λόγους ανώτερους της θέλησής μου (λόγους υγείας) δε θα μπορέσω να παρευρεθώ.

Δεχτείτε τα θερμά μας συγχαρητήρια, μπορείτε να αναγνώσετε αυτά τα λίγα λόγια μαζί με την ευχή μας να τιμάτε πάντοτε δυναμικά τους Αγωνιστές της ελευθερίας που αναμφισβήτητα αποτελούν φωτεινά παραδείγματα για μίμηση στις νεότερες γενιές.
 
Με ιδιαίτερη εκτίμηση,
Αναστασία, Γεώργιος και Αδαμαντία Κατσίνη